സാഹിത്യവാരഫലം 1985 06 02 - Revision history

Rahul.ts.brahma: /* ലോകഗുരു */

2014-09-17T12:03:50Z

‎ലോകഗുരു

Rahul.ts.brahma: /* വലിയ കാര്യങ്ങൾ മാത്രം */

2014-09-17T11:59:45Z

‎വലിയ കാര്യങ്ങൾ മാത്രം

Rahul.ts.brahma: /* പൂവും രാജ്ഞിയും */

2014-09-17T11:48:29Z

‎പൂവും രാജ്ഞിയും

Rahul.ts.brahma at 07:35, 17 September 2014

2014-09-17T07:35:52Z

Cvr: Created page with "{{MKN/SV}} Category:മലയാളം Category:എം കൃഷ്ണന്‍ നായര്‍ Category:സാഹിത്യവാരഫലം Category:ക..."

2014-08-22T06:34:33Z

Created page with "{{MKN/SV}} Category:മലയാളം Category:എം കൃഷ്ണന്‍ നായര്‍ Category:സാഹിത്യവാരഫലം Category:ക..."

Show changes

@@ Line 98: / Line 98: @@
 ==ലോകഗുരു==
-ആദ്ധ്യാത്മിക വിഷയങ്ങളിൽ തല്പരത്വമുള്ളവർ വായിച്ചിരിക്കേണ്ട ഒരു പുസ്തകമുണ്ട് ഇംഗ്ലീഷിൽ: റൊം ലൻഡൗ എഴുതിയ God is my Adventure.  ആ ഗ്രന്ഥത്തിൽ ജെ. കൃഷ്ണമൂർത്തിയുമായി ലൻഡൗ നടത്തിയ കൂടിക്കാഴ്ചയുടെ ചേതോഹരമായ വിവരണമുണ്ട്. കൃഷ്ണമൂർതി ലൻഡൗവിനോടു പറഞ്ഞു: &ldquo;സത്യം അമൂർത്തമല്ല. അതു തത്ത്വചിന്തയോ ഗൂഢാചാരമോ മിസ്‌റ്റിസിസമോ അല്ല. അതു ദൈനംദിന ജീവിതമാണു്. നമുക്കു ചുറ്റുമുള്ള ജീവിതത്തിന്റെ അർഥവും ജ്ഞാനവും ദർശിക്കലാണതു്.&rdquo; ഈ വിധത്തിലുള്ള സത്യത്തിന്റെ അന്വേഷകനാണു് മഹാനായ കൃഷ്ണമൂർത്തി. അദ്ദേഹത്തിനു തൊണ്ണൂറുവയസ്സു തികഞ്ഞു. ഈ സന്ദർഭത്തിൽ, കൃഷ്ണമൂർത്തിയുടെ പല പ്രഭാഷണങ്ങളും നേരിട്ടു കേട്ടിട്ടുള്ള ഇ. വി. ശ്രീധരൻ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആശയങ്ങളെ അസങ്കീർണ്ണമായി നമുക്കു വിവരിച്ചുതരുന്ന ഈ ലോകഗുരുവിനെക്കുറിച്ചു് ഇങ്ങനെയൊരു പ്രബന്ധം എഴുതിയതു് നന്നായി. അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രഭാഷണങ്ങളിൽനിന്നും ചില ഭാഗങ്ങൾ തർജ്ജമചെയ്തു് നല്‌കിയതും ഉചിതജ്ഞതയുള്ള കൃത്യംതന്നെ.
+ആദ്ധ്യാത്മിക വിഷയങ്ങളിൽ തല്പരത്വമുള്ളവർ വായിച്ചിരിക്കേണ്ട ഒരു പുസ്തകമുണ്ട് ഇംഗ്ലീഷിൽ: റൊം ലൻഡൗ എഴുതിയ God is my Adventure.  ആ ഗ്രന്ഥത്തിൽ ജെ. കൃഷ്ണമൂർത്തിയുമായി ലൻഡൗ നടത്തിയ കൂടിക്കാഴ്ചയുടെ ചേതോഹരമായ വിവരണമുണ്ട്. കൃഷ്ണമൂർത്തി ലൻഡൗവിനോടു പറഞ്ഞു: &ldquo;സത്യം അമൂർത്തമല്ല. അതു തത്ത്വചിന്തയോ ഗൂഢാചാരമോ മിസ്‌റ്റിസിസമോ അല്ല. അതു ദൈനംദിന ജീവിതമാണു്. നമുക്കു ചുറ്റുമുള്ള ജീവിതത്തിന്റെ അർത്ഥവും ജ്ഞാനവും ദർശിക്കലാണതു്.&rdquo; ഈ വിധത്തിലുള്ള സത്യത്തിന്റെ അന്വേഷകനാണു് മഹാനായ കൃഷ്ണമൂർത്തി. അദ്ദേഹത്തിനു തൊണ്ണൂറുവയസ്സു തികഞ്ഞു. ഈ സന്ദർഭത്തിൽ, കൃഷ്ണമൂർത്തിയുടെ പല പ്രഭാഷണങ്ങളും നേരിട്ടു കേട്ടിട്ടുള്ള ഇ. വി. ശ്രീധരൻ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആശയങ്ങളെ അസങ്കീർണ്ണമായി നമുക്കു വിവരിച്ചുതരുന്ന ഈ ലോകഗുരുവിനെക്കുറിച്ചു് ഇങ്ങനെയൊരു പ്രബന്ധം എഴുതിയതു് നന്നായി. അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രഭാഷണങ്ങളിൽനിന്നും ചില ഭാഗങ്ങൾ തർജ്ജമചെയ്തു് നല്‌കിയതും ഉചിതജ്ഞതയുള്ള കൃത്യംതന്നെ.
 ഇവിടെയൊരു സംശയം. കൃഷ്ണമൂർത്തിക്കു് തൊണ്ണൂറു വയസ്സു തികഞ്ഞോ? ലൻഡൗ അദ്ദേഹത്തോടു വയസ്സെത്രയായി എന്നു ചോദിച്ചു. അതിന്റെ മറുപടി: I can&rsquo;t tell. In India, age matters less than in the west, and records of age are not kept. According to my passport, I was born in 1897. But I can&rsquo;t vouch for the accuracy of this (Chapter 12).

@@ Line 86: / Line 86: @@
 ==വലിയ കാര്യങ്ങൾ മാത്രം==
-ഞാൻ എറണാകുളത്തുനിന്ന് തിരുവനന്തപുരത്തേയ്ക്ക് വരികയായിരുന്നു. എക്സ്പ്രസ്സ് ബസ്സ് കോട്ടയം ബസ്സ് സ്റ്റേഷനിൽ വന്നു നിന്നപ്പോൾ പലരും ബസ്സിൽ കയറാൻ ശ്രമിച്ചു. കണ്ടക്ടർ &ldquo;സ്ഥലമില്ല സ്ഥലമില്ല&rdquo; എന്ന് മൊഴിയാടിനിന്നു. അപ്പോൾ ഒരു തടിയൻ അതിസുന്ദരിയായ ഒരു കൃശഗാത്രിയുമായി എത്തി. അയാൾ ബസ്സിൽ കയറാൻ ശ്രമിച്ചപ്പോൾ &ldquo;തന്നോടല്ലേ സ്ഥലമില്ല എന്നു പറഞ്ഞതു്&rdquo; എന്നായി കണ്ടക്‌ടർ. അയാൾ ഇളിഭ്യനായി പിന്‌മാറിയപ്പോൾ അതിസുന്ദരി Let us try എന്നു തേന്മൊഴി ഉതിർത്തുകൊണ്ടു് &ldquo;ഞങ്ങളെക്കൂടി കൊണ്ടുപോകുമോ?&rdquo; എന്നു് ചിരിചൊരിഞ്ഞു ചോദിച്ചു. കണ്ടക്ടർ ആ തേനിൽ അലിഞ്ഞലിഞ്ഞു് ഇല്ലാതെയായി. &ldquo;വരൂ&rdquo; എന്നുമാത്രം ശബ്ദം. രണ്ടുപേരും അകത്തുകയറി ഇരിപ്പായി. അതിസുന്ദരിക്കു കണ്ടക്ടറുടെ സീറ്റു്. ടിക്കറ്റിന്റെ പണത്തിനു് കണ്ടക്ടർ കൈനീട്ടിയപ്പോൾ തടിയൻ പേഴ്സെടുക്കാൻ ശ്രമിക്കുകയായി. പേഴ്‌സ് ഒരു പൊതിക്കെട്ടിനകത്താണു്. നൂലഴിക്കാൻ അയാൾ പത്തുമിനിട്ട് യത്നിച്ചിട്ടും പറ്റിയില്ല. ഒടുവിൽ വലിച്ചുപൊട്ടിക്കാൻ ശ്രമിച്ചു, പൊട്ടുന്നില്ലെന്നു കണ്ടപ്പോൾ നൂലു് കടിച്ചുമുറിക്കാൻ തുടങ്ങി. അവൾ അതു കണ്ടു. പൊതി  കൈയിൽ വാങ്ങി. നെയ്‌ൽ പോളിഷ് ഇട്ട വിരലുകൾ &mdash; ലോലാംഗുലികൾ &mdash; മൃദുലമായി ചലനം കൊണ്ടു. നൂലഴിഞ്ഞു. പൊതി തുറന്നു. പേഴ്‌സ് പുറത്തായി. എല്ലാംകൂടി ഒരു മിനിറ്റ് വേണ്ടിവന്നു. ഇതാണു് സ്ത്രീയുടെ വൈദഗ്ദ്യം. പുരുഷൻ മേശപ്പുറം അലങ്കോലമാക്കി ഇട്ടിരിക്കുന്നു. സ്ത്രീ വന്നു് രണ്ടു നിമിഷം കൊണ്ടു് എല്ലാം അടുക്കി വയ്ക്കുന്നു. മേശപ്പുറം കാന്തി ചിന്തുന്നു; ഒപ്പം അവളുടെ സ്നേഹവും. ഇതാണു് ചെറിയ കാര്യത്തിലടങ്ങിയ വലിയ കാര്യം.
+ഞാൻ എറണാകുളത്തുനിന്ന് തിരുവനന്തപുരത്തേയ്ക്ക് വരികയായിരുന്നു. എക്സ്പ്രസ്സ് ബസ്സ് കോട്ടയം ബസ്സ് സ്റ്റേഷനിൽ വന്നു നിന്നപ്പോൾ പലരും ബസ്സിൽ കയറാൻ ശ്രമിച്ചു. കണ്ടക്ടർ &ldquo;സ്ഥലമില്ല സ്ഥലമില്ല&rdquo; എന്ന് മൊഴിയാടിനിന്നു. അപ്പോൾ ഒരു തടിയൻ അതിസുന്ദരിയായ ഒരു കൃശഗാത്രിയുമായി എത്തി. അയാൾ ബസ്സിൽ കയറാൻ ശ്രമിച്ചപ്പോൾ &ldquo;തന്നോടല്ലേ സ്ഥലമില്ല എന്നു പറഞ്ഞതു്&rdquo; എന്നായി കണ്ടക്‌ടർ. അയാൾ ഇളിഭ്യനായി പിൻമാറിയപ്പോൾ അതിസുന്ദരി Let us try എന്നു തേന്മൊഴി ഉതിർത്തുകൊണ്ടു് &ldquo;ഞങ്ങളെക്കൂടി കൊണ്ടുപോകുമോ?&rdquo; എന്നു് ചിരിചൊരിഞ്ഞു ചോദിച്ചു. കണ്ടക്ടർ ആ തേനിൽ അലിഞ്ഞലിഞ്ഞു് ഇല്ലാതെയായി. &ldquo;വരൂ&rdquo; എന്നുമാത്രം ശബ്ദം. രണ്ടുപേരും അകത്തുകയറി ഇരിപ്പായി. അതിസുന്ദരിക്കു കണ്ടക്ടറുടെ സീറ്റു്. ടിക്കറ്റിന്റെ പണത്തിനു് കണ്ടക്ടർ കൈനീട്ടിയപ്പോൾ തടിയൻ പേഴ്സെടുക്കാൻ ശ്രമിക്കുകയായി. പേഴ്‌സ് ഒരു പൊതിക്കെട്ടിനകത്താണു്. നൂലഴിക്കാൻ അയാൾ പത്തുമിനിട്ട് യത്നിച്ചിട്ടും പറ്റിയില്ല. ഒടുവിൽ വലിച്ചുപൊട്ടിക്കാൻ ശ്രമിച്ചു, പൊട്ടുന്നില്ലെന്നു കണ്ടപ്പോൾ നൂലു് കടിച്ചുമുറിക്കാൻ തുടങ്ങി. അവൾ അതു കണ്ടു. പൊതി  കൈയിൽ വാങ്ങി. നെയ്‌ൽ പോളിഷ് ഇട്ട വിരലുകൾ &mdash; ലോലാംഗുലികൾ &mdash; മൃദുലമായി ചലനം കൊണ്ടു. നൂലഴിഞ്ഞു. പൊതി തുറന്നു. പേഴ്‌സ് പുറത്തായി. എല്ലാംകൂടി ഒരു മിനിറ്റ് വേണ്ടിവന്നു. ഇതാണു് സ്ത്രീയുടെ വൈദഗ്ദ്യം. പുരുഷൻ മേശപ്പുറം അലങ്കോലമാക്കി ഇട്ടിരിക്കുന്നു. സ്ത്രീ വന്നു് രണ്ടു നിമിഷം കൊണ്ടു് എല്ലാം അടുക്കി വയ്ക്കുന്നു. മേശപ്പുറം കാന്തി ചിന്തുന്നു; ഒപ്പം അവളുടെ സ്നേഹവും. ഇതാണു് ചെറിയ കാര്യത്തിലടങ്ങിയ വലിയ കാര്യം.
-ഡി. സി. ചെറിയ കാര്യങ്ങൾ എന്നു തലക്കെട്ടെഴുതി വലിയ കാര്യങ്ങൾമാത്രം പറയുന്നു. അദ്ദേഹം പ്രധാനമന്ത്രിയെ കണ്ടുസംസാരിച്ചു. ഇന്ത്യൻ പ്രസിഡന്റിനോടൊരുമിച്ചു് &ldquo;അരമണിക്കൂർ ചെലവഴിച്ചു.&rdquo; കേരള ഹൗസിൽ 623 രൂപയാണു് &rsquo;പേ&rsquo; ചെയ്യേണ്ടതു്. ട്രാവ‌ലേഴ്‌സ് ചെക്ക് അദ്ദേഹം കൊടുക്കുന്നു. സ്വീകരിക്കുന്നില്ല. ഹൗസിന്റെ അധികാരിയായ ഡോക്‌ടർ വെങ്കിട്ടനാരായണൻ തന്റെ സുഹൃത്താണെന്നു് &ldquo;ഒരു വശത്തിനു്&rdquo; അറിയിക്കുന്നു. കൂടാതെ രണ്ടു മൂന്നു ഫോൺകാളുകളും നടത്തുന്നു. ഹൗസിലെ ജോലിക്കാരൻ പേടിച്ചു. അയാൾ ഡി.സി.-യുടെ ട്രാവലേഴ്‌സ് ചെക്കു് വാങ്ങി. ജയഭേരി കേട്ടാലും: &ldquo;അങ്ങനെ കേരളഹൗസിന്റെ ചരിത്രത്തിൽ ആദ്യം വാങ്ങിയ ട്രാവലെഴ്‌സ് ചെക്ക് എന്റേതാവണം.&rdquo; ഡി.സി. ബോയൊങ്ങിൽ കയറി; അദ്ദേഹം വന്നു നിന്നിട്ടും ലേറ്റായി എത്തിയ ബോയിങ്. ടിക്കറ്റ് ഒ. കെ. ആക്കിയില്ല. ഇതെനിക്കു് മനസ്സിലായില്ല. ട്രാൻപോർട്ട് ബസിലെ നാല്‌പതു പൈസയുടെ മഞ്ഞ ടിക്കറ്റ് മാത്രം കണ്ടിട്ടുള്ള എനിക്കെങ്ങനെ മനസ്സിലാകും? മൂന്നു മണിക്കൂറും മൂന്നു ഭക്ഷണവും കഴിഞ്ഞപ്പോൾ ഡി. സി. കൊച്ചിയിലെത്തി. ഇതൊക്കെ ചെറിയ കാര്യമില്ല, വലിയ കാര്യമാണു്. അതുകൊണ്ടു് കൂങ്കുമത്തിലെ പംക്തിയുടെ തലക്കെട്ട് &rsquo;വലിയ കാര്യങ്ങൾ മാത്രം&rsquo; എന്നു മാറ്റിയാൽ നന്നായിരിക്കും. അതിസുന്ദരി സീറ്റ് നേടിയതിലും പൊതി ഒരു നിമിഷംകൊണ്ടഴിച്ചു് പേഴ്‌സ് എടുത്തതിലും അവളുടെ വിദഗ്‌ദ്ധത ഞാൻ കണ്ടു. ഡി. സി. വർണ്ണിക്കുന്ന കാര്യങ്ങളിൽ നിന്നു് എനിക്കു് എന്തു കാണാൻ കഴിഞ്ഞു?
+ഡി. സി. ചെറിയ കാര്യങ്ങൾ എന്നു തലക്കെട്ടെഴുതി വലിയ കാര്യങ്ങൾമാത്രം പറയുന്നു. അദ്ദേഹം പ്രധാനമന്ത്രിയെ കണ്ടുസംസാരിച്ചു. ഇന്ത്യൻ പ്രസിഡന്റിനോടൊരുമിച്ചു് &ldquo;അരമണിക്കൂർ ചെലവഴിച്ചു.&rdquo; കേരള ഹൗസിൽ 623 രൂപയാണു് &rsquo;പേ&rsquo; ചെയ്യേണ്ടതു്. ട്രാവ‌ലേഴ്‌സ് ചെക്ക് അദ്ദേഹം കൊടുക്കുന്നു. സ്വീകരിക്കുന്നില്ല. ഹൗസിന്റെ അധികാരിയായ ഡോക്‌ടർ വെങ്കിട്ടനാരായണൻ തന്റെ സുഹൃത്താണെന്നു് &ldquo;ഒരു വശത്തിനു്&rdquo; അറിയിക്കുന്നു. കൂടാതെ രണ്ടു മൂന്നു ഫോൺകാളുകളും നടത്തുന്നു. ഹൗസിലെ ജോലിക്കാരൻ പേടിച്ചു. അയാൾ ഡി.സി.-യുടെ ട്രാവലേഴ്‌സ് ചെക്കു് വാങ്ങി. ജയഭേരി കേട്ടാലും: &ldquo;അങ്ങനെ കേരളഹൗസിന്റെ ചരിത്രത്തിൽ ആദ്യം വാങ്ങിയ ട്രാവലെഴ്‌സ് ചെക്ക് എന്റേതാവണം.&rdquo; ഡി.സി. ബോയൊങ്ങിൽ കയറി; അദ്ദേഹം വന്നു നിന്നിട്ടും ലേറ്റായി എത്തിയ ബോയിങ്. ടിക്കറ്റ് ഒ. കെ. ആക്കിയില്ല. ഇതെനിക്കു് മനസ്സിലായില്ല. ട്രാൻപോർട്ട് ബസിലെ നാല്‌പതു പൈസയുടെ മഞ്ഞ ടിക്കറ്റ് മാത്രം കണ്ടിട്ടുള്ള എനിക്കെങ്ങനെ മനസ്സിലാകും? മൂന്നു മണിക്കൂറും മൂന്നു ഭക്ഷണവും കഴിഞ്ഞപ്പോൾ ഡി. സി. കൊച്ചിയിലെത്തി. ഇതൊക്കെ ചെറിയ കാര്യമല്ല, വലിയ കാര്യമാണു്. അതുകൊണ്ടു് കൂങ്കുമത്തിലെ പംക്തിയുടെ തലക്കെട്ട് &rsquo;വലിയ കാര്യങ്ങൾ മാത്രം&rsquo; എന്നു മാറ്റിയാൽ നന്നായിരിക്കും. അതിസുന്ദരി സീറ്റ് നേടിയതിലും പൊതി ഒരു നിമിഷംകൊണ്ടഴിച്ചു് പേഴ്‌സ് എടുത്തതിലും അവളുടെ വിദഗ്‌ദ്ധത ഞാൻ കണ്ടു. ഡി. സി. വർണ്ണിക്കുന്ന കാര്യങ്ങളിൽ നിന്നു് എനിക്കു് എന്തു കാണാൻ കഴിഞ്ഞു?
 ==വിവിധ‌വിഷയകം==

@@ Line 40: / Line 40: @@
 == പൂവും രാജ്ഞിയും ==
-യുവതിയും യുവാവും കടപ്പുറത്തിരിക്കുന്നു. രാത്രി. ഒരു നക്ഷത്രത്തെ ചൂണ്ടിക്കാണിച്ചുകൊണ്ടു അവൾ ചോദിക്കുകയാണു: &ldquo;ആ കാണുന്ന നക്ഷത്രത്തിലേക്കു എന്തു ദൂരം വരും?&rdquo; അയാളുടെ മറുപടി: &ldquo;4.3 പ്രകാശവർഷം.&rdquo; ഇമ്മട്ടിൽ ഉത്തരം നൽകുന്നവർ അവളുടെ കാമുകനായിരിക്കാൻ യോഗ്യനല്ല. അയാൾക്കു ഫിസിക്സ് ഡിപ്പാർട്ടുമെന്റിൽ അദ്ധ്യാപകനായി പോകാം. നേരേ മറിച്ചു അയാൾ &ldquo;ദൂരമൊട്ടുമില്ലല്ലോ. നക്ഷത്രം എന്റെ അടുത്തല്ലേ ഇരിക്കുന്നതു&rdquo; എന്നു മറുപടി പറഞ്ഞാലോ? പ്രതിഭാശാലിയാണു ആ മനുഷ്യനെന്നു നമ്മൾ അഭിപ്രായപ്പെടും. ദൂരത്തെ പ്രകാശവർഷമാക്കുന്നവൻ ഏക കേന്ദ്രാഭിമുഖ്യമുള്ളവനാണു. അവനു സഹൃദയത്വമില്ല. കേന്ദ്ര പരാങ്മുഖനാണു കാമുകിയെ നക്ഷത്രമായിക്കണ്ടു ദൂരത്തെ ഹനിക്കുന്നതു. അവൻ കവിയത്രേ. ആദ്യം പറഞ്ഞ ആളുകൾ കഥയെഴുതുമ്പോൾ അവ കെ.പി. ഭവാനി എഴുതിയ കഥ പോലെയാകും. മനോരാജ്യത്തിലെ &ldquo;തെറ്റുന്ന കണക്കു കൂട്ടലുകൾ&rdquo; എന്ന കഥപോലെയാകും. കാർത്തികപ്പള്ളി രാജന്റെ ഈ കഥയിൽ രുഗ്മിണി അന്തർജ്ജനത്തെ കാണാം. പതിവായി അവളെ തുറിച്ചു നോക്കി ക്ലേശിപ്പിക്കുന്നവനാണു് രാധാകൃഷ്ണൻ. ഒരു ദിവസം രുഗ്മിണി വൈകി വീട്ടിലേക്കു പോയപ്പോൾ അവനും പിറകേ പോയി. സൗകര്യം കിട്ടുമ്പോൾ അവൻ തന്നെ ബലാൽസംഗം ചെയ്യുമെന്നു് അവൾ പേടിച്ചു. പക്ഷേ രാധാകൃഷ്ണൻ അവളെ വീട്ടിൽ കൊണ്ടാക്കിയിട്ടു തിരിച്ചുപോന്നു. തോന്നലുകൾക്കു യാഥാർത്ഥ്യമില്ല. മനുഷ്യന്റെ അന്തരംഗം ആരുകണ്ടു? ഇതാണു കഥാകാരൻ ഉപന്യസിക്കുന്ന രഹസ്യം. നിത്യജീവിതത്തിലെ ഒരു സാധാരണ സംഭവത്തിൽ സങ്കീർണ്ണമായതും നൂതനമായതുമായ ഒരു &lsquo;ഘടന&rsquo; നിർമ്മിക്കുന്നവനാണു കലാകാരൻ. സ്ത്രീകൾ ആഭരണം കടംവാങ്ങി അണിയുന്നതു് സർവസാധാരണമായ സംഭവം. ആ സംഭവത്തെ മോപസാങ്ങ് നവീനവും സങ്കീർണ്ണവുമായ ഘടനയാക്കി മാറ്റിയതു &lsquo;നെക്ക്‌ലിസ്&rsquo; എന്ന കഥയിൽ ദർശിക്കാം. പനിനീർപ്പൂ പനിനീർപ്പൂവാണെന്നു പറയാം. അതു പൂവല്ല രജ്ഞിയാണെന്നു പറയാം. പൂവാണെന്നു സമ്മതിച്ചുകൊണ്ടു രാജ്ഞിയാക്കി അവതരിപ്പിക്കാം. ഈ മൂന്നമത്തെ അവതരണമാണു് കലാപ്രക്രിയയോടു ബന്ധപ്പെട്ടതു്. (റസ്ക്കിന്റെ ആശയം &mdash; ഓർമ്മയിൽ നിന്നു കുറിക്കുന്നതു്.) കാർത്തികപ്പള്ളി രാജൻ പൂവിനെ പൂവായി മാത്രം കാണുന്ന അരസികനാണു്.
+യുവതിയും യുവാവും കടപ്പുറത്തിരിക്കുന്നു. രാത്രി. ഒരു നക്ഷത്രത്തെ ചൂണ്ടിക്കാണിച്ചുകൊണ്ടു അവൾ ചോദിക്കുകയാണു്: &ldquo;ആ കാണുന്ന നക്ഷത്രത്തിലേക്കു എന്തു ദൂരം വരും?&rdquo; അയാളുടെ മറുപടി: &ldquo;4.3 പ്രകാശവർഷം.&rdquo; ഇമ്മട്ടിൽ ഉത്തരം നൽകുന്നവർ അവളുടെ കാമുകനായിരിക്കാൻ യോഗ്യനല്ല. അയാൾക്കു ഫിസിക്സ് ഡിപ്പാർട്ടുമെന്റിൽ അദ്ധ്യാപകനായി പോകാം. നേരേ മറിച്ചു അയാൾ &ldquo;ദൂരമൊട്ടുമില്ലല്ലോ. നക്ഷത്രം എന്റെ അടുത്തല്ലേ ഇരിക്കുന്നതു്&rdquo; എന്നു മറുപടി പറഞ്ഞാലോ? പ്രതിഭാശാലിയാണു ആ മനുഷ്യനെന്നു നമ്മൾ അഭിപ്രായപ്പെടും. ദൂരത്തെ പ്രകാശവർഷമാക്കുന്നവൻ ഏക കേന്ദ്രാഭിമുഖ്യമുള്ളവനാണു്. അവനു സഹൃദയത്വമില്ല. കേന്ദ്ര പരാങ്മുഖനാണു കാമുകിയെ നക്ഷത്രമായിക്കണ്ടു ദൂരത്തെ ഹനിക്കുന്നതു്. അവൻ കവിയത്രേ. ആദ്യം പറഞ്ഞ ആളുകൾ കഥയെഴുതുമ്പോൾ അവ കെ.പി. ഭവാനി എഴുതിയ കഥ പോലെയാകും. മനോരാജ്യത്തിലെ &ldquo;തെറ്റുന്ന കണക്കു കൂട്ടലുകൾ&rdquo; എന്ന കഥപോലെയാകും. കാർത്തികപ്പള്ളി രാജന്റെ ഈ കഥയിൽ രുഗ്മിണി അന്തർജ്ജനത്തെ കാണാം. പതിവായി അവളെ തുറിച്ചു നോക്കി ക്ലേശിപ്പിക്കുന്നവനാണു് രാധാകൃഷ്ണൻ. ഒരു ദിവസം രുഗ്മിണി വൈകി വീട്ടിലേക്കു പോയപ്പോൾ അവനും പിറകേ പോയി. സൗകര്യം കിട്ടുമ്പോൾ അവൻ തന്നെ ബലാൽസംഗം ചെയ്യുമെന്നു് അവൾ പേടിച്ചു. പക്ഷേ രാധാകൃഷ്ണൻ അവളെ വീട്ടിൽ കൊണ്ടാക്കിയിട്ടു തിരിച്ചുപോന്നു. തോന്നലുകൾക്കു യാഥാർത്ഥ്യമില്ല. മനുഷ്യന്റെ അന്തരംഗം ആരുകണ്ടു? ഇതാണു കഥാകാരൻ ഉപന്യസിക്കുന്ന രഹസ്യം. നിത്യജീവിതത്തിലെ ഒരു സാധാരണ സംഭവത്തിൽ സങ്കീർണ്ണമായതും നൂതനമായതുമായ ഒരു &lsquo;ഘടന&rsquo; നിർമ്മിക്കുന്നവനാണു കലാകാരൻ. സ്ത്രീകൾ ആഭരണം കടംവാങ്ങി അണിയുന്നതു് സർവസാധാരണമായ സംഭവം. ആ സംഭവത്തെ മോപസാങ്ങ് നവീനവും സങ്കീർണ്ണവുമായ ഘടനയാക്കി മാറ്റിയതു &lsquo;നെക്ക്‌ലിസ്&rsquo; എന്ന കഥയിൽ ദർശിക്കാം. പനിനീർപ്പൂ പനിനീർപ്പൂവാണെന്നു പറയാം. അതു പൂവല്ല രജ്ഞിയാണെന്നു പറയാം. പൂവാണെന്നു സമ്മതിച്ചുകൊണ്ടു രാജ്ഞിയാക്കി അവതരിപ്പിക്കാം. ഈ മൂന്നമത്തെ അവതരണമാണു് കലാപ്രക്രിയയോടു ബന്ധപ്പെട്ടതു്. (റസ്ക്കിന്റെ ആശയം &mdash; ഓർമ്മയിൽ നിന്നു കുറിക്കുന്നതു്.) കാർത്തികപ്പള്ളി രാജൻ പൂവിനെ പൂവായി മാത്രം കാണുന്ന അരസികനാണു്.
 {{***}}
 തിരുവനന്തപുരത്തെ ഒരു ഹോട്ടലിൽ പലഹാരവും ചായയും മേശപ്പുറത്തുകൊണ്ടുവയ്ക്കുകയും പിന്നീടു് എച്ചിൽപ്പാത്രം എടുത്തുകൊണ്ടു പോവുകയും ചെയ്യുന്ന ഒരു ബാലൻ ബി. കോം പരീക്ഷ ജയിച്ചവനാണു്. ആകൃതി സൗഭഗവും കുലീനതയുമുള്ള ആ പയ്യനോടു് &ldquo;ഏതുവരെ പഠിച്ചു?&rdquo; എന്നു ഞാനൊരിക്കൽ ചോദിച്ചു. അങ്ങനെയാണു് അയാൾ ബി. കോം ജയിച്ചുവെന്നു ഞാൻ ഗ്രഹിച്ചതു്. കെ. സ്. രാജൻ മനോരാജ്യം വാരികയിൽ വരച്ച ഒരു ഹാസ്യചിത്രത്തിൽ എം. എ ജയിച്ച ഒരു കൂലിക്കാരനെ കാണാം. ചുമടു് എടുത്തു ജീവിക്കുകയാണു് അവൻ. ബി. കോം. പരീക്ഷ ജയിച്ച പയ്യനെ എനിക്കു പരിചയമില്ലായിരുന്നെങ്കിൽ  രാജന്റെ കാർട്ടൂൺ വിശ്വസനീയമല്ല എന്നു ഞാൻ അഭിപ്രായപ്പെടുമായിരുന്നു. വളരെ വൈകാതെ പി. എച്ച്. ഡിക്കാർക്കും എച്ചിലെടുക്കേണ്ടതായി വരുമെന്നു തോന്നുന്നു. &lsquo;ബിഗ് ബിസ്‌നെസ്സ്&rsquo; സർക്കാരിനെയും സമൂഹത്തെയും ഭരിക്കുമ്പോൾ അതുണ്ടാകും. ബാങ്കിൽച്ചെന്നു് രണ്ടായിരം രൂപ പ്രതിമാസശമ്പളം വാങ്ങേണ്ട പയ്യൻ ഹോട്ടലിലെ എച്ചിൽ പാത്രമെടുക്കാനായി പോകും. സംശയമുണ്ടോ വായനക്കാർക്കു്? എങ്കിൽ വേളൂർ കൃഷ്ണൻകുട്ടിയോടു് എഴുതിച്ചോദിക്കൂ. അദ്ദേഹത്തിനും ഈ പയ്യനെ അറിയാം.

@@ Line 20: / Line 20: @@
 /1985 06 02
 -->
-തിരുവനന്തപുരത്തു വിദ്യുച്ഛക്തിയുടെ പ്രവർത്തനം ആരംഭിച്ചതു എനിക്കു നല്ല ഓർമ്മയുണ്ടു. മുൻസിപ്പാലിറ്റിയുടെ കല്പനയനുസരിച്ചു കത്തിക്കപ്പെട്ടിരുന്ന മണ്ണെണ്ണ വിളക്കുകൾ തെരുവുകളിൽ നിന്നു അപ്രത്യക്ഷങ്ങളായി. പകരം കമ്പിക്കാലുകളിലെ രജത തളികകളിൽ ചേർന്ന സ്ഫടികഗോളങ്ങൾക്കുള്ളിലായി വിദ്യുച്ഛക്തിയുടെ പ്രഭാപൂരം. സന്ധ്യക്കു വീട്ടുവാതിൽക്കൽ നിൽക്കുമ്പോൾ മന്തുകാലുള്ള ഒരു പാവം കരിങ്കൽത്തൂണിൽ ഏണിചാരി പ്രയാസപ്പെട്ടു കയറി മണ്ണെണ്ണ ഒഴിച്ചു ഒരവ്യക്തദീപത്തിനു ജനനം നൽകുന്നതു ഞാൻ പല തവണ കണ്ടിട്ടുണ്ടു. അന്നത്തെ ദിവസം അയാൾ വന്നില്ല. സൂക്ഷ്മം ആറുമണിക്കു വിദ്യുച്ഛക്തിദീപം സ്വയം പ്രകാശിച്ചു. ഇരുണ്ട പട്ടണമാകെ വെള്ളിവെളിച്ചം. അതിൽ നീന്തിതുടിച്ചു പവർ ഹൗസിനു സമീപത്തെത്തിയപ്പോൾ ആ സൗധത്തിൽ ലക്ഷക്കണക്കിനു ദീപങ്ങൾ. എന്തൊരു അതുല്യാനുഭൂതിയായിരുന്നു ആ ദർശനം പ്രദാനം ചെയ്തതു! നാൽക്കാലികൾ മാത്രം പ്രതിദിനം ആവിർഭവിച്ചിരുന്ന കാലത്തു റൊമാന്റിക് യുഗം കേരളത്തിൽ പൊട്ടിവിടർന്നതിനു തുല്യമായ ഒരവസ്ഥ,
+തിരുവനന്തപുരത്തു വിദ്യുച്ഛക്തിയുടെ പ്രവർത്തനം ആരംഭിച്ചതു എനിക്കു നല്ല ഓർമ്മയുണ്ടു്. മുൻസിപ്പാലിറ്റിയുടെ കല്പനയനുസരിച്ചു കത്തിക്കപ്പെട്ടിരുന്ന മണ്ണെണ്ണ വിളക്കുകൾ തെരുവുകളിൽ നിന്നു അപ്രത്യക്ഷങ്ങളായി. പകരം കമ്പിക്കാലുകളിലെ രജത തളികകളിൽ ചേർന്ന സ്ഫടികഗോളങ്ങൾക്കുള്ളിലായി വിദ്യുച്ഛക്തിയുടെ പ്രഭാപൂരം. സന്ധ്യക്കു വീട്ടുവാതിൽക്കൽ നിൽക്കുമ്പോൾ മന്തുകാലുള്ള ഒരു പാവം കരിങ്കൽത്തൂണിൽ ഏണിചാരി പ്രയാസപ്പെട്ടു കയറി മണ്ണെണ്ണ ഒഴിച്ചു ഒരവ്യക്തദീപത്തിനു ജനനം നൽകുന്നതു ഞാൻ പല തവണ കണ്ടിട്ടുണ്ടു്. അന്നത്തെ ദിവസം അയാൾ വന്നില്ല. സൂക്ഷ്മം ആറുമണിക്കു വിദ്യുച്ഛക്തിദീപം സ്വയം പ്രകാശിച്ചു. ഇരുണ്ട പട്ടണമാകെ വെള്ളിവെളിച്ചം. അതിൽ നീന്തിതുടിച്ചു പവർ ഹൗസിനു സമീപത്തെത്തിയപ്പോൾ ആ സൗധത്തിൽ ലക്ഷക്കണക്കിനു ദീപങ്ങൾ. എന്തൊരു അതുല്യാനുഭൂതിയായിരുന്നു ആ ദർശനം പ്രദാനം ചെയ്തതു്! നാൽക്കാലികൾ മാത്രം പ്രതിദിനം ആവിർഭവിച്ചിരുന്ന കാലത്തു റൊമാന്റിക് യുഗം കേരളത്തിൽ പൊട്ടിവിടർന്നതിനു തുല്യമായ ഒരവസ്ഥ,
 <poem>
 ::അമ്മാവിനുള്ള തളിർനവ്യവസന്ത ലക്ഷ്മി
@@ Line 34: / Line 34: @@
 ::ഹിതകരമീവഴി ഹേമപുഷ്പഗന്ധം.
 </poem>
-എന്നിങ്ങനെ വൈദ്യുതശക്തിയുടെ കാല്പനികശോഭ പ്രസരിക്കുകയായി &hellip; കാലം കഴിഞ്ഞു. ഇന്നു വിദ്യുച്ഛക്തി ദീപത്തിനു പ്രകാശമില്ല. വോൾട്ടേജ് ഡ്രോപ്പു പോലും! എഴുതാൻ വയ്യ. വായിക്കാൻ വയ്യ. ടെലിവിഷൻ സെറ്റിലെ ഇമേജുകൾ കടലിലെ തിരകൾ പോലെ വളയുന്നു. ഇതു സെറ്റിനു കേടാണത്രേ. ആയിക്കൊള്ളട്ടെ. കണ്ണിനു വരുന്ന കേടിനെക്കാൾ ഗൗരവമില്ലല്ലോ അതിനു. വൈദ്യുത ശക്തിക്കു മങ്ങലേറ്റതുപോലെ കാല്പനികതയ്ക്കും മങ്ങൽ. കരിങ്കൽത്തൂണിൽ ഏണിചാരി ഇടുപ്പിലെ കുപ്പിയിൽനിന്നു മണ്ണെണ്ണ എടുത്തു വിളക്കിലൊഴിച്ചു കത്തിക്കുന്ന കാലം വരാൻപോകുന്നു. പല കവികളും തറ്റുടുത്തു ഏണി തോളിലേന്തിപ്പോകുന്നതു ഇവിടെയിരുന്നാൽ കാണാം.
+എന്നിങ്ങനെ വൈദ്യുതശക്തിയുടെ കാല്പനികശോഭ പ്രസരിക്കുകയായി &hellip; കാലം കഴിഞ്ഞു. ഇന്നു വിദ്യുച്ഛക്തി ദീപത്തിനു പ്രകാശമില്ല. വോൾട്ടേജ് ഡ്രോപ്പു പോലും! എഴുതാൻ വയ്യ. വായിക്കാൻ വയ്യ. ടെലിവിഷൻ സെറ്റിലെ ഇമേജുകൾ കടലിലെ തിരകൾ പോലെ വളയുന്നു. ഇതു സെറ്റിനു കേടാണത്രേ. ആയിക്കൊള്ളട്ടെ. കണ്ണിനു വരുന്ന കേടിനെക്കാൾ ഗൗരവമില്ലല്ലോ അതിനു്. വൈദ്യുത ശക്തിക്കു മങ്ങലേറ്റതുപോലെ കാല്പനികതയ്ക്കും മങ്ങൽ. കരിങ്കൽത്തൂണിൽ ഏണിചാരി ഇടുപ്പിലെ കുപ്പിയിൽനിന്നു മണ്ണെണ്ണ എടുത്തു വിളക്കിലൊഴിച്ചു കത്തിക്കുന്ന കാലം വരാൻപോകുന്നു. പല കവികളും തറ്റുടുത്തു ഏണി തോളിലേന്തിപ്പോകുന്നതു ഇവിടെയിരുന്നാൽ കാണാം.
 == ബുദ്ധി കുറഞ്ഞവർക്കു വേണ്ടി ==
-ഇവിടിരുന്നാൽ അതു മാത്രമല്ല കാണുന്നതു. അതി ഭാവുകത്വം, അവാസ്തവികത്വം, കലയുടെ നാട്യം ഇവകൊണ്ടു മനുഷ്യരെ നിഗ്രഹിക്കാനെത്തുന്ന കെ.പി. ഭാവാനിയെയും കാണാം. &lsquo;വനിത&rsquo;യുടെ മൂന്നാം ലക്കത്തിലൂടെയാണു ശ്രീമതിയുടെ ആഗമനം. ഇപ്പോഴത്തെ പെണ്ണുങ്ങൾക്കൊക്കെ ഭർത്താവു ശ്രീയേട്ടനും ശങ്കരയേട്ടനുമാണല്ലോ. ദേവിയുടെ ശ്രീയേട്ടൻ പരമ സാത്ത്വികനും പച്ചവെള്ളം ചവച്ചു കുടിക്കുന്ന മാർജ്ജാരനുമായിരുന്നു. അപ്പോൾ ദേവിതന്നെ ഒരു വേലക്കാരിയെ നിയമിച്ചു. അവളെ ജോലിക്കാക്കരുതെന്നു മാന്യനായ ശ്രീയേട്ടൻ പറഞ്ഞാതാണു. കേട്ടില്ല ദേവ്യനുജത്തി. &ldquo;നോ മാൻ ഇസ് ഓണറബിൾ.&rdquo; ശ്രീയേട്ടൻ ജോലിക്കാരിയുടെ കൂടെ കിടപ്പായി. അതു നിർബ്ബാധം നടത്താൻ വേണ്ടി ദേവിയെ ഭ്രാന്തിയാക്കി മുറിയിലിട്ടു പൂട്ടി. സ്ത്രീയുടെ വഞ്ചന എപ്പോഴും മിസ്റ്റീരിയസാണു: പുരുഷന്റേതു അങ്ങനെയല്ല താനും. അതുകൊണ്ടു വേലക്കാരി ദേവിയെ വഞ്ചിച്ചതു അത്ഭുതാവഹം. ശ്രീയേട്ടൻ ദേവിയനുജത്തിയെ വഞ്ചിച്ചതു തികച്ചും സ്വാഭാവികവും. ഈ അത്ഭുതാംശത്തെയും സ്വാഭാവികാംശത്തെയും കലയുടെ ഭാഷയിൽ ആവിഷ്കരിക്കാൻ കെ.പി. ഭവാനിക്കു അറിഞ്ഞു കുടാ. അവർ ആ അത്യുക്തിയിലേക്കും അതിഭാവുകത്വത്തിലേക്കും ചെന്നു കയറുന്നു. സംഭാഷണത്തിൽപ്പോലുമുണ്ടു ഈ ന്യൂനതകൾ. ശ്രീയേട്ടൻ ദേവിയോടു പറയുന്നതു കേട്ടാലും: &ldquo;ദേവീ, എന്നെ മത്തു പിടിപ്പിക്കുന്നു നിന്റെയീ സുഗന്ധം.&rdquo; ഭാഗ്യം അയാൾ ഇത്രയല്ലേ പറഞ്ഞുള്ളു. &ldquo;ദേവീ, ഭഗവതിയുടെ വദന സരോജത്തിൽ നിന്നു ഉദ്ഗമിക്കുന്ന ഈ പരിമളധോരണി എന്നെ മാദകലഹരിക്കു വിധേയനാക്കി അർദ്ധസുഷുപ്തിയുടെ ആന്ദോളനാവസ്ഥയിലേക്കു നയിക്കുന്നല്ലോ&rdquo; എന്നാണു ശ്രീയേട്ടൻ കാച്ചിയതെങ്കിൽ അതും സഹിക്കാൻ വായനക്കാർ നിർബ്ബദ്ധരാകുമല്ലോ. ഇമ്മട്ടിൽ സംഭാഷണമെഴുതിയെഴുതി, വർണ്ണന നടത്തി നടത്തി കഥാകാരി വായനക്കാരെ കരയിപ്പിക്കാൻ തന്നെ തീരുമാനിക്കുന്നു. വഞ്ചിക്കപ്പെട്ട ദേവിയുടെ കാലിൽ കയറുകെട്ടി അവളെ മുറിയിലടയ്ക്കുന്നു. ദേവി കിറുക്കിയാണത്രേ. ഈ ഭ്രാന്തു കണ്ടിട്ടും ശ്രീയേട്ടന്റെ ക്രൂരത കണ്ടിട്ടും  വായനക്കാരായ നമ്മൾക്കു ഒരു ചാഞ്ചാല്യവുമില്ല. കഥ അസത്യ പൂർണ്ണമായാൽ അങ്ങനെയേ സംഭവിക്കൂ. ബുദ്ധി വളരെ കുറഞ്ഞവർക്കു വേണ്ടി രചിക്കപ്പെട്ട ബുദ്ധിശൂന്യമായ ഒരു കഥയാണിതു.
+ഇവിടിരുന്നാൽ അതു മാത്രമല്ല കാണുന്നതു്. അതി ഭാവുകത്വം, അവാസ്തവികത്വം, കലയുടെ നാട്യം ഇവകൊണ്ടു മനുഷ്യരെ നിഗ്രഹിക്കാനെത്തുന്ന കെ.പി. ഭാവാനിയെയും കാണാം. &lsquo;വനിത&rsquo;യുടെ മൂന്നാം ലക്കത്തിലൂടെയാണു ശ്രീമതിയുടെ ആഗമനം. ഇപ്പോഴത്തെ പെണ്ണുങ്ങൾക്കൊക്കെ ഭർത്താവു ശ്രീയേട്ടനും ശങ്കരയേട്ടനുമാണല്ലോ. ദേവിയുടെ ശ്രീയേട്ടൻ പരമ സാത്ത്വികനും പച്ചവെള്ളം ചവച്ചു കുടിക്കുന്ന മാർജ്ജാരനുമായിരുന്നു. അപ്പോൾ ദേവിതന്നെ ഒരു വേലക്കാരിയെ നിയമിച്ചു. അവളെ ജോലിക്കാക്കരുതെന്നു മാന്യനായ ശ്രീയേട്ടൻ പറഞ്ഞാതാണു്. കേട്ടില്ല ദേവ്യനുജത്തി. &ldquo;നോ മാൻ ഇസ് ഓണറബിൾ.&rdquo; ശ്രീയേട്ടൻ ജോലിക്കാരിയുടെ കൂടെ കിടപ്പായി. അതു നിർബ്ബാധം നടത്താൻ വേണ്ടി ദേവിയെ ഭ്രാന്തിയാക്കി മുറിയിലിട്ടു പൂട്ടി. സ്ത്രീയുടെ വഞ്ചന എപ്പോഴും മിസ്റ്റീരിയസാണു്: പുരുഷന്റേതു അങ്ങനെയല്ല താനും. അതുകൊണ്ടു വേലക്കാരി ദേവിയെ വഞ്ചിച്ചതു അത്ഭുതാവഹം. ശ്രീയേട്ടൻ ദേവിയനുജത്തിയെ വഞ്ചിച്ചതു തികച്ചും സ്വാഭാവികവും. ഈ അത്ഭുതാംശത്തെയും സ്വാഭാവികാംശത്തെയും കലയുടെ ഭാഷയിൽ ആവിഷ്കരിക്കാൻ കെ.പി. ഭവാനിക്കു അറിഞ്ഞു കുടാ. അവർ ആ അത്യുക്തിയിലേക്കും അതിഭാവുകത്വത്തിലേക്കും ചെന്നു കയറുന്നു. സംഭാഷണത്തിൽപ്പോലുമുണ്ടു് ഈ ന്യൂനതകൾ. ശ്രീയേട്ടൻ ദേവിയോടു പറയുന്നതു കേട്ടാലും: &ldquo;ദേവീ, എന്നെ മത്തു പിടിപ്പിക്കുന്നു നിന്റെയീ സുഗന്ധം.&rdquo; ഭാഗ്യം അയാൾ ഇത്രയല്ലേ പറഞ്ഞുള്ളു. &ldquo;ദേവീ, ഭഗവതിയുടെ വദന സരോജത്തിൽ നിന്നു ഉദ്ഗമിക്കുന്ന ഈ പരിമളധോരണി എന്നെ മാദകലഹരിക്കു വിധേയനാക്കി അർദ്ധസുഷുപ്തിയുടെ ആന്ദോളനാവസ്ഥയിലേക്കു നയിക്കുന്നല്ലോ&rdquo; എന്നാണു ശ്രീയേട്ടൻ കാച്ചിയതെങ്കിൽ അതും സഹിക്കാൻ വായനക്കാർ നിർബ്ബദ്ധരാകുമല്ലോ. ഇമ്മട്ടിൽ സംഭാഷണമെഴുതിയെഴുതി, വർണ്ണന നടത്തി നടത്തി കഥാകാരി വായനക്കാരെ കരയിപ്പിക്കാൻ തന്നെ തീരുമാനിക്കുന്നു. വഞ്ചിക്കപ്പെട്ട ദേവിയുടെ കാലിൽ കയറുകെട്ടി അവളെ മുറിയിലടയ്ക്കുന്നു. ദേവി കിറുക്കിയാണത്രേ. ഈ ഭ്രാന്തു കണ്ടിട്ടും ശ്രീയേട്ടന്റെ ക്രൂരത കണ്ടിട്ടും  വായനക്കാരായ നമ്മൾക്കു ഒരു ചാഞ്ചാല്യവുമില്ല. കഥ അസത്യ പൂർണ്ണമായാൽ അങ്ങനെയേ സംഭവിക്കൂ. ബുദ്ധി വളരെ കുറഞ്ഞവർക്കു വേണ്ടി രചിക്കപ്പെട്ട ബുദ്ധിശൂന്യമായ ഒരു കഥയാണിതു്.
 == പൂവും രാജ്ഞിയും ==